Dawna DąbrowaOsobyWojskowiOkupantUdo Klausa

Osoby - Wojskowi - Okupant - Udo Klausa

Przejęcie władzy przez narodowych socjalistów w 1933 r. Nie przeszkodziło tej perspektywie, ale wymagało dostosowania. Również za radą swojego przyjaciela z dzieciństwa (i „towarzysza broni” śląskiej „straży granicznej”) Hansa Kramarza (ur. 1909), od dawna zaangażowanego w ruch nazistowski, Klausa wstąpił do NSDAP i SA w lutym 1933 roku. Miało to miejsce nie tylko w celu zabezpieczenia planowanej kariery zawodowej; Klausa zgodził się również z celami społecznymi i politycznymi narodowych socjalistów i był gotów „dać im szansę”. Ukończył studia i rozpoczął zwykłą karierę prawnika administracyjnego.Po pobycie w służbie sądowej we Wrocławiu w 1934 r. Przeszedł do rady regionalnej we Frankfurcie nad Odrą jako aplikant rządowy, a po kilku stanowiskach administracyjnych w Teltow, Angermünde, Welzow oraz jako pełnomocnik okręgowy w Jüterbog, w maju 1937 r. Ukończył aplikację, zdając drugi egzamin państwowy.

W Strzemieszyckiej szkole w 9.11.1940

Pomimo decyzji na rzecz tradycji rodzinnej i służby administracyjnej, orientacja na wojsko, która była głoszona od początku, pozostała silna. Już w 1934 roku Klausa ukończył szkolenie wojskowe w 9 Pułku Piechoty (IR) w Poczdamie, które w kolejnych latach pogłębiał „grami symulacyjnymi” i „ćwiczeniami wojskowymi”. Po egzaminie państwowym w 1937 r. Rozpoczął roczną służbę próbną i rozważał przeniesienie się do Wehrmachtu. Miało to również związek z Pułkiem 9, który był uważany za elitarny pułk, który wydawał się kontynuować „liceum” pruskiego korpusu oficerskiego i dzięki czemu Klausa nie tylko oferował atrakcyjne środowisko społeczne, ale także dostosowywał się do jego ideologicznych idei. Przynależność do pułku poczdamskiego pozostała epizodem,ponieważ Klausa przerwał okres próbny, być może dlatego, że brakowało mu fizycznej „sprawności” niezbędnej do kariery wojskowej, ale także dlatego, że Ministerstwo Spraw Wewnętrznych zażądało wyraźnej decyzji za lub przeciw służbie administracyjnej.

Klausa okazał swoją akceptację dla państwa nazistowskiego nie tylko poprzez skalkulowaną przynależność partyjną. Przez kilka miesięcy pracował jako przywódca szturmu SA w Leobschütz, jako młody prawnik działał w „Narodowym Socjalistycznym Stowarzyszeniu Prawników” i wydaje się, że swoją wiedzę prawniczą udostępnił nazistowskiej kampanii na rzecz tak zwanego „procesu kairskiego żydowskiego” w latach 1933-1935. Klausa jasno przedstawił się jako zwolennik narodowego socjalizmu w swojej publikacji z 1936 r. Na temat „Prawa rasy i obrony”. Młody prawnik nakreślił w nim podstawy i zarysy nowego prawa obronnego dla nazistowskiego państwa, które przejęło i zintegrowało naczelną zasadę „polityki rasowej”.Autor nie tylko odniósł się do antysemickiej polityki reżimu, wykluczenia i pozbawienia Żydów praw wyborczych, ale także przywołał aprobujące żądania „rasowego oczyszczenia” społeczeństwa, słowami: „wyplenienie bezużytecznych”.

Zawsze profesjonalnie oceniany i politycznie (w dużej mierze) niekwestionowany, Klausie przydzielano coraz ważniejsze zadania w administracji państwa nazistowskiego. Po zdobyciu doświadczenia jako asesor rządowy w Urzędzie Okręgowym Birkenfeld w Prowincji Ren w latach 1937/1938, został przeniesiony do Urzędu Okręgowego Ausig (Ústí nad Labem) po aneksji Sudentenland przez Rzeszę Niemiecką, a następnie do stacji w Königgrätz (Hradec Králové) i Kladno. Wypróbowany i przetestowany podczas odbudowy niemieckiej administracji na połączonych obszarach, Udo Klausa przyjechał do Poznania wkrótce po rozpoczęciu II wojny światowej.Od listopada 1939 r. Był radnym rządowym i osobistym asystentem zastępcy szefa administracji cywilnej Augusta Jägera (1887–1949), który w latach 1933–1934 pełnił funkcję „komisarza państwowego” i „prawnika” ds. Zgodności kościoła protestanckiego, a od 1936 r. Prezesa senatu przy berlińskim sądzie sprawiedliwości. zanim został w 1939 roku przez Gauleitera Arthura Greisera (1897-1946) przy administracyjnej „reorganizacji”   Zatrudniono pozy Reichsgau lub Wartheland. Klausa przedstawił później we wspomnieniach, że został postawiony na tym stanowisku jako informator Ministerstwa Spraw Wewnętrznych Rzeszy i przedstawiciel „faktycznej” administracji, która nie została ukształtowana przez interesy partii nazistowskiej. Najwyraźniej udało mu się zbudować relację zaufania z Jägerem, która opierała się na umowach zawodowych, ale wykluczyła możliwe punkty konfliktu, takie jak więź „katolicko-religijna” Klausy (wyraźnie wspomniana w certyfikacie).

W konfliktach instytucjonalnych i walkach o władzę nazistowskiego reżimu Klausa prawdopodobnie opowiadał się za celami Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, które chciało obsadzić stanowiska administracyjne na terenach wcielonych do Rzeszy młodymi ludźmi z własnych szkoleń i chronić działania rządu przed nadmiernymi partyjno-ideologicznymi wpływami. Nie było jednak sprzeciwu wobec rządów nazistów, odrzucenie „niesprawiedliwego państwa”. Jako ekspert i „urzędnik państwowy”, zintegrowany poprzez hierarchie, podział pracy i procedury biurokratyczne, Klausa wniósł znaczący wkład w realizację celów politycznych i związanych z nimi zbrodni reżimu.Na przykład w Poznaniu był zaangażowany w administracyjną penetrację anektowanego obszaru i miał do czynienia z wdrażaniem niemieckiej „Volkstumsppolitik”, na przykład z akcjami przesiedleńczymi, których celem było „germanizacja” i prowadzące do masowych i gwałtownych wypędzeń miejscowej ludności.

W lutym 1940 roku, w wieku 29 lat, Klausa ostatecznie przejął starostwo powiatu Bendzin (przemianowanego w 1941 roku na „Bendsburg”) w północno-wschodniej części katowickiego powiatu, w którym mieścił się również obóz koncentracyjny i zagłady Auschwitz.

W  „Deutsches Haus” (okupacyjna nazwa dąbrowskiej Resursy) w dniu 19.11.1942 odbyła się uroczystość mianowania Klausa na administratora.

 

Klausa początkowo pełnił tę funkcję tylko jako administrator lub tymczasowy i został oficjalnie mianowany dopiero w 1942 roku. Później przypisywał to swojej katolickiej przynależności religijnej, ale najprawdopodobniej miało to związek z jego powtarzającymi się „podróżami” do Wehrmachtu, gdzie w latach 1940-1941 dwukrotnie służył w sumie przez ponad dwanaście miesięcy.W 1942 r. Prawnik administracyjny ostatecznie z własnej inicjatywy przeszedł do wojska, kończąc tym samym karierę nazistowskiego starosty. Jego retrospektywna deklaracja, że ​​próbował uciec od pozornie uciążliwych warunków w dzielnicy wydaje się całkowicie wiarygodna; prywatne źródła z tamtego okresu dokumentują nasilające się objawy psychosomatyczne (problemy z „nerwami”). Jednak po 1945 roku wielokrotnie proponowane przez Klausa wyjaśnienie jest niewystarczające, że kiedy dostrzegł zakres lub radykalizację nazistowskiej polityki wobec miejscowej ludności żydowskiej, „uciekł do Wehrmachtu”, aby się zdystansować, a nie „niewinnie winny” ” zostać.Wydaje się, że za decyzją o wyjeździe kryły się inne motywy, warunki służby administracyjnej w Górnośląskim Gau, charakteryzujące się konkurencją i utratą kompetencji, a także trudne warunki życia rodziny. Ponadto, jako starosta, Klausa był nie tylko obserwatorem wydarzeń w katowickim dystrykcie, ale także przyczyniał się do ucisku miejscowej ludności oraz do pojmania, pozbawiania praw i wykluczania osób pochodzenia żydowskiego do czasu przejścia do Wehrmachtu. Na tym tle historyk Mary Fulbrook umieściła Klausę w szeregach tych urzędników w swojej książce „Małe miasteczko w pobliżu Auschwitz”.„Kto położył podwaliny pod ostateczny program eksterminacji [przeciwko ludności żydowskiej]”, ale nie „dążył” do niego. Przedstawia go jako typ urzędnika administracyjnego, który mógłby pogodzić się z ideologią „rasizmu kolonialnego”, opartego na dyskryminacji, segregacji, terrorze i ucisku administracyjnym, nie mając od początku konkretnych „zamiarów zniszczenia”.bez konkretnych „zamiarów zniszczenia” od samego początkubez konkretnych „zamiarów zniszczenia” od samego początku[1] .

Prośba Klausy o powołanie do sił zbrojnych została opóźniona, między innymi dlatego, że jego agencja wyższego szczebla, wobec „trudnych” warunków w powiecie, chciała, aby pozornie ceniony starosta pozostał. Po 1945 roku Udo Klausa zwykle twierdził, że opuścił Bendzin już latem 1942 roku; po odbudowie Mary Fulbrook pełnił jednak funkcję starosty do końca 1942 roku. W tym czasie przygotowywano gettoizację ostatnich Żydów w powiecie, jako punkt wyjścia do deportacji poszkodowanych do Auschwitz w 1943 roku. Udo Klausa był więc częścią administracji, która działała jako pomocnik w polityce deportacji i eksterminacji.Dla oceny jego historycznej odpowiedzialności nie ma znaczenia, czy był osobiście obecny w swojej grupie podczas aktów represji lub deportacji, jeden z poszkodowanych – jego żydowski „opiekun” i jego rodzina – ukrywał się przez jakiś czas lub ostrożnie krytykował jednego w indywidualnych raportach administracyjnych. Polityka, w którą był zaangażowany.

Od końca 1942 r. Do końca wojny Klausa służył w Wehrmachcie (a więc w 76. Dywizji Piechoty), a także w południowej (wschodniej) Europie i na Ukrainie, ostatnio w randze kapitana. Nie wiadomo, w jakim stopniu był świadkiem zbrodni wojennych lub w jakim uczestniczył. Wiosną 1944 roku Klausa został ciężko ranny i otrzymał upragniony „domowy strzał”. Następnie przez długi czas był leczony lub służył w armii zastępczej. W międzyczasie jego żona i dzieci opuścili Bendzin i ostatecznie, za jego namową, przenieśli się latem 1944 roku na zachód Rzeszy. Rodzina znalazła schronienie u przyjaciółki żony Klausy Aleksandry w zamku Crottorf (w Westerwald).Postęp sowiecki i obawa przed wejściem w komunistyczną strefę wpływów wraz ze zbliżającym się końcem wojny zdeterminowały percepcję i działania Klausy. Krótko przed końcem wojny powiedział, że rozwiązał dowodzoną przez siebie jednostkę, stanął nad Werra i skierował się na zachód, w kierunku wojsk amerykańskich. Podobnie jak wielu żołnierzy Wehrmachtu, wobec przewidywalnego „upadku”, najwyraźniej nie widział już sensu dowodzenia „wytrwałości”. Na pierwszy plan wysunęła się perspektywa prywatna, chęć „powrotu do domu” żony i dzieci.

Opracował Sylwester Dominik na bazie informacji online www.rheinische-geschichte.lvr.de .

 

Powiązane artykuły

+
+
+

Wyszukiwaniew naszej bazie

Nawiguj klikając na trójkąty poniżej

♦ - wpis encyklopedyczny

Losowy memoriał

Więcej

Nasza baza 

7233 - skany

163 - wpisy encyklopedyczne

394 - dawne artykuły prasowe

Współpraca

Muzeum

Forum

Dawna Dąbrowa

menu
zamknij